Idż do treści
Zmień kontrast zmień kontrast Dodaj do ulubionych
Dodaj do ulubionych


Koncert kameralny – Z Brytyjskim Akcentem…

19 stycznia (piątek) | godz. 19:00 | sala koncertowa Filharmonii


Agnieszka Panasiuk – fortepian
Monika Dondalska – skrzypce
Bartosz Henrych – altówka
Paweł Panasiuk – wiolonczela
Paweł Pańta – kontrabas
Program:
Ralph Vaughan Williams – Kwintet fortepianowy c-moll
Frank Bridge – Fantazja na Trio fortepianowe H.79
Malcolm Arnold – Trio fortepianowe op. 54

Angielska kameralistyka początku XX wieku to muzyka pełna zarazem sielskiego nastroju epoki edwardiańskiej, jak i czasu niepokoju, związanego z odchodzeniem w przeszłość dawnego świata oraz nadciągającym już widmem Wielkiej Wojny, mającej na zawsze zmienić oblicze Europy.

Wybitny kompozytor oraz badacz i zbieracz angielskiego folkloru Ralph Vaughan Williams znany jest polskiej publiczności przede wszystkim ze swoich dzieł orkiestrowych, jednak jego utwory kameralne w niczym nie ustępują takim przebojom jak Fantazja na temat Thomasa Tallisa. Skomponowany w 1903 roku przez 31-letniego kompozytora Kwintet fortepianowy c-moll to pełne inwencji i życia dzieło, pulsujące tak charakterystyczną dla twórczości Williamsa śpiewnością. Wyraźnie słychać, że ukochanym instrumentem kompozytora były skrzypce. W pełnym późnoromantycznej namiętności Allegro usłyszymy echa harmonii Brahmsa, w elegijnym Andante słychać nawiązania do pieśni Silent Noon, napisanej w tym samym roku. Finał ma formę fantazji z wariacjami – wciąż jest niezwykle śpiewnie, a całość zwieńczona jest kodą imitującą bicie dzwonów w pogodny, letni wieczór. To muzyka spokrewniona z całym dziedzictwem europejskiej pieśniowości, z Schubertem, Brahmsem, Dvořákiem, a zarazem osobna. Nie ma żadnych wątpliwości, że napisał ją Anglik. Peter Ackroyd w książce Albion. Korzenie angielskiej wyobraźni tak pisał o twórczości Vaughana Williamsa: „Jeśli taka angielskość w muzyce może być jakkolwiek wyrażona słowami, byłyby to prawdopodobnie słowa takie, jak: pozornie znajomy i pospolity, jednakże głęboki i mistyczny, liryczny, melodyczny, melancholijny i nostalgiczny – pozaczasowy”.

Maurice Ravel, u którego uczył się Vaughan Williams, wyrażał się o nim z uznaniem, że to jedyny z jego uczniów, który „nie pisze jego muzyki”. Francuskim wpływom o wiele mniej opierał się kolejny kompozytor tej epoki, Frank Bridge. Nauczyciel Benjamina Brittena, altowiolista, pacyfista, wywodzący się z o wiele mniej uprzywilejowanej rodziny niż spokrewniony z Darwinami Vaughan Williams, żył krócej niż sławny kolega, ale komponował aż do lat 40. XX wieku i frustrował się tym, że to właśnie jego młodzieńcze utwory z epoki edwardiańskiej cieszą się największym powodzeniem. Fantazja c-moll na trio fortepianowe H.79 powstała w roku 1907 na konkurs i przyniosła Bridge’owi pierwszą nagrodę. Słychać w niej wyraźne wpływy impresjonistów francuskich, m.in. Gabriela Fauré.

W zupełnie inny nastrój wprowadza muzyka należącego już do kolejnego pokolenia Malcolma Arnolda. Urodzony w latach 20. XX wieku kompozytor odniósł wielki sukces, również jako twórca muzyki popularnej i filmowej, zdobył m.in. Oscara za muzykę do filmu wojennego Most na rzece Kwai – melodię z tego filmu potrafi zagwizdać chyba każdy, kto posiadł umiejętność gwizdania. Warto dodać, że pierwszym instrumentem Arnolda była trąbka, co słychać w jego najsłynniejszej kompozycji. Arnold zafascynował się tym instrumentem, gdy jako 12 letni chłopiec miał szczęście słuchać gry samego Louisa Armstronga. Jednak podczas wieczoru kameralnego zabrzmi dzieło zupełnie odmienne od dziarskiego Mostu: Trio fortepianowe op. 54. Utwór powstał w 1954 roku, mimo niewielkich rozmiarów pełen jest dramatycznych zwrotów akcji. Trio rozpoczyna poważny, groźny temat. Skrzypce i wiolonczela grają unisono, potem zaś wykonują dwugłosowy kanon. Emocjonalna temperatura utworu jest bardzo wysoka. Nie ma tu miejsca na wytchnienie czy przedwojenną sielskość. Utwór kończy się bezceremonialnie – romantyczne emocje z początku koncertu zostały daleko w tyle. Warto jednak do nich wracać w trudnych czasach, bo niosą pocieszenie i nadzieję, że to, co dobre, nigdy do końca nie przemija.

 

Informacje ogólne

Organizator: Warmińsko-Mazurska Filharmonia im. F. Nowowiejskiego
Telefon: +48 89 527 51 75
www: https://filharmonia.olsztyn.pl/
Nasza strona internetowa wykorzystuje cookies (pol.: ciasteczka)

visit.olsztyn.eu dokłada wszelkich starań, aby traktować użytkowników uczciwie i otwarcie, przy uwzględnieniu najlepszych praktyk. Korzystając z naszej strony wyrażasz zgodę na wykorzystywanie przez nas plików cookies, w celu zapewnienia Ci wygody podczas przeglądania naszego serwisu. Aby dowiedzieć się więcej na temat cookies oraz w jaki sposób z nich korzystamy, kliknij tutaj